“Je hoeft niet alles op te lossen. Soms begint het met zien dat iemand worstelt.”

Vanuit zijn rol als bestuurder van Kadera en ambassadeur van Nou is het genoeg ziet Jeroen Traas dagelijks hoe diep huiselijk geweld ingrijpt in levens. Hoe mensen vast kunnen raken in angst, schaamte en afhankelijkheid. En hoe groot de impact daarvan is – op gezinnen, kinderen, werk en relaties. Juist omdat die werkelijkheid zich vaak achter gesloten deuren afspeelt, blijft ze voor de buitenwereld moeilijk zichtbaar. 

“Veel mensen denken: als het zo erg is, waarom ga je dan niet weg? Maar zo werkt het niet. Mensen zitten vaak vast in een heel complex web van loyaliteit, afhankelijkheid, angst en hoop. Dat maakt huiselijk geweld zo ontwrichtend.”

Huiselijk geweld legt mensen stil

Wat hem daarin misschien nog wel het meest raakt, is hoe diep die ontwrichting doorwerkt. Niet alleen in gezinnen waar het speelt, maar in de hele samenleving. “Mensen die hiermee leven, kunnen vaak hun rol niet meer goed vervullen. Niet als ouder. Niet op hun werk. Niet als vriend, buurvrouw of vrijwilliger. Huiselijk geweld legt mensen eigenlijk stil.”

Volgens Jeroen groeit de maatschappelijke aandacht gelukkig wel. De afgelopen jaren is het onderwerp zichtbaarder geworden. Er wordt vaker gesproken over femicide, stalking en intieme terreur. Het taboe brokkelt langzaam af. Maar tegelijkertijd ziet hij ook iets anders gebeuren.

“De druk op hulpverlening neemt enorm toe. Het aantal meldingen stijgt al jaren. Dat is ergens goed nieuws, omdat mensen de weg naar hulp beter weten te vinden. Maar het betekent ook dat de druk op professionals gigantisch wordt.”

De werkelijkheid is zelden zwart-wit

En dat terwijl huiselijk geweld zich zelden laat vangen in één verhaal. Niet iedere situatie draait om een duidelijk slachtoffer en een duidelijke dader. Achter veel situaties schuilen complexe dynamieken: psychische problemen, verslaving, stress, scheidingen, schulden of trauma’s die al generaties meegaan.

“Geen enkele situatie is hetzelfde. Dat maakt het werk ook zo ingewikkeld. Je moet voortdurend proberen te begrijpen wat hier nu écht speelt.”

Daarom raakt het hem soms wanneer er na incidenten direct met vingers wordt gewezen naar hulpverleners of instanties. “Er werken in dit veld ontzettend betrokken professionals. Mensen die iedere dag moeilijke keuzes maken in situaties waarin geen standaardoplossing bestaat.”

Je moet elkaar blijven vasthouden

Juist omdat het werk zo complex is, gelooft Jeroen sterk in samenwerking en vertrouwen tussen organisaties en professionals. “Na heftige incidenten zie je vaak dat de spanning overal toeneemt. Iedereen wil voorkomen dat het opnieuw misgaat. Maar juist dan heb je elkaar nodig.”

Volgens hem zit daar misschien wel de belangrijkste opdracht. “Blijf uitgaan van elkaars goede bedoelingen. Blijf elkaar vasthouden. Want dit kun je niet alleen oplossen.”

Dat geldt niet alleen voor professionals. Ook als samenleving hebben we volgens hem een verantwoordelijkheid. En die begint kleiner dan veel mensen denken.

“Aandacht hebben voor elkaar is al belangrijk. Luister naar je onderbuik. Vaak voelen mensen best goed aan dat er ergens iets niet klopt.”

Dat betekent niet dat je iemand moet pushen om te praten. Mensen delen hun verhaal vaak pas wanneer ze daar zelf klaar voor zijn. Maar je kunt wel laten merken dat de deur openstaat. “Je hoeft het niet op te lossen. Soms is het al genoeg dat iemand merkt: er ziet iemand mij. Dat iemand vraagt: gaat het eigenlijk wel met je?”

Juist die kleine momenten kunnen later van grote betekenis blijken.

Verhalen die perspectief geven

Ondanks alles ziet Jeroen ook veel veerkracht. Misschien juist daarom blijft hij dit werk doen. Wanneer hij voorlichtingen geeft aan gemeenten of professionals, neemt hij vaak een ervaringsdeskundige mee. Iemand die zelf huiselijk geweld heeft meegemaakt en daaruit is gekomen.

“Dat zijn de verhalen die mensen bijblijven. Niet mijn bestuurlijke verhaal, maar iemand die vertelt: ik heb dit meegemaakt en ik heb mijn leven weer teruggevonden.”

Die verhalen maken zichtbaar wat in de media vaak onderbelicht blijft: dat herstel mogelijk is. “Er ís leven na de ellende. Dat perspectief is ontzettend belangrijk.”

Daarom pleit hij ook voor meer inzet van ervaringsdeskundigen binnen de hulpverlening. “Iemand die zelf weet hoe het voelt, komt op een andere manier binnen. Dat geeft hoop die je uit geen protocol haalt.”

Wat achter gesloten deuren verborgen blijft

Het werk heeft hem veranderd, zegt hij eerlijk. “Ik wist voordat ik bij Kadera kwam werken niet hoe groot en ontwrichtend dit probleem eigenlijk is. En ook niet hoe verborgen.”

Hij kijkt inmiddels anders naar de wereld om zich heen. Anders naar gezinnen, naar relaties en naar wat er achter voordeuren kan spelen zonder dat iemand het merkt. Maar cynisch is hij niet geworden. Wel realistischer. En misschien ook menselijker.

Want uiteindelijk begint verandering volgens hem niet altijd met grote woorden of ingewikkelde systemen.

“Soms begint het gewoon met iemand die vraagt: gaat het eigenlijk wel met je?”